W 2014 roku pojawiła się wizja: możesz mieć aplikacje bez zezwolenia, zdecentralizowane, które mogłyby wspierać finanse, media społecznościowe, wspólne przejazdy, organizacje rządowe, crowdfunding, potencjalnie stworzyć cały alternatywny internet, wszystko na bazie zestawu technologii. Ethereum: blockchain. Komputer światowy, który może dać każdej aplikacji jej wspólną pamięć. Whisper: warstwa danych. Wiadomości zbyt drogie dla blockchaina, które nie potrzebują konsensusu. Swarm: warstwa przechowywania. Przechowuj pliki do długoterminowego dostępu. W ciągu ostatnich pięciu lat ta podstawowa wizja czasami stała się niejasna, z różnymi "metas" i "narracjami" w różnych momentach zajmującymi centralne miejsce. Ale podstawowa wizja nigdy nie umarła. A w rzeczywistości, podstawowe technologie stojące za nią tylko stają się silniejsze. Ethereum jest teraz proof of stake. Ethereum teraz skaluję, jest teraz tanie i zmierza w kierunku większej skalowalności i tańszych rozwiązań dzięki mocy ZK-EVM. Dzięki ZK-EVM + PeerDAS wizja "shardingu" jest skutecznie realizowana. A L2 mogą dać dodatkowe i różne rodzaje zysków w szybkości na wierzchu. Whisper jest teraz Waku ( ), i już zasila wiele aplikacji (np. tylko po to, aby wymienić dwie, których używam). Nawet poza Waku, jakość zdecentralizowanego przesyłania wiadomości wzrosła. Fileverse (zdecentralizowana alternatywa dla Google Docs i Sheets: ) odnotowała ogromne zyski w użyteczności w ciągu ostatniego roku. IPFS jest teraz wysoce wydajny i solidny jako zdecentralizowany sposób pobierania plików, chociaż IPFS sam w sobie nie rozwiązuje problemu przechowywania. Dlatego wciąż jest miejsce na poprawę w tej kwestii. Wszystkie warunki wstępne dla pierwotnej wizji web3 są tutaj, w pełnej mocy, i nadal stają się silniejsze w ciągu następnych kilku lat. Dlatego nadszedł czas, aby budować, i budować zdecentralizowane. Fileverse jest doskonałym przykładem właściwego sposobu robienia rzeczy: * Używa Ethereum i Gnosis Chain do tego, do czego są dobre: nazwy, konta i uprawnienia, rejestracja dokumentów * Używa zdecentralizowanego przesyłania wiadomości i przechowywania plików do przechowywania dokumentów i propagowania zmian w dokumentach * Aplikacja przechodzi test odejścia: (nawet jeśli Fileverse zniknie, nadal możesz je odzyskać i nawet edytować je za pomocą interfejsu open source) To, co mamy na myśli, mówiąc "zbuduj młotek, który jest narzędziem, które kupujesz raz i jest twoje, a nie korporacyjny zmywarka AI, która wymaga rejestracji na konto google i pobiera miesięczną opłatę subskrypcyjną za dodatkowe tryby mycia, i prawdopodobnie szpieguje cię i przestaje działać, jeśli staniesz się politycznie niekorzystny dla obcego kraju". Jeśli uważasz, że ta krytyka korporacyjnego zjawiska jest hiperboliczna, to okazuje się, że to dosłownie konkatenacja tych trzech: * * * W 2014 roku zdecentralizowane aplikacje były zabawkami, setki razy trudniejszymi w użyciu w web2. W 2026 roku fileverse jest teraz wystarczająco użyteczne, że regularnie piszę w nim dokumenty i wysyłam je do innych osób do współpracy. Zdecentralizowany renesans nadchodzi, a ty możesz być częścią jego realizacji.

Ethereum sam w sobie musi przejść test odejścia. Ethereum ma być domem dla aplikacji bez zaufania i z minimalnym zaufaniem, czy to w finansach, zarządzaniu, czy gdzie indziej. Musi wspierać aplikacje, które są bardziej jak narzędzia - młotek, który po zakupie jest twój - niż jak usługi, które tracą wszelką funkcjonalność, gdy dostawca przestaje się nimi interesować (lub co gorsza, zostaje zhakowany lub staje się wyzyskujący). Nawet gdy aplikacje mają funkcjonalność, która zależy od dostawcy, Ethereum może pomóc zredukować te zależności tak bardzo, jak to możliwe, i chronić użytkownika w jak największym stopniu w przypadkach, gdy te zależności zawodzą. Jednak budowanie takich aplikacji nie jest możliwe na warstwie bazowej, która sama zależy od ciągłych aktualizacji od dostawcy, aby nadal była użyteczna - nawet jeśli tym "dostawcą" jest proces wszystkich głównych deweloperów. Blockchain Ethereum musi mieć cechy, do których dążymy w aplikacjach Ethereum. Dlatego Ethereum sam w sobie musi przejść test odejścia. Oznacza to, że Ethereum musi dojść do miejsca, w którym _możemy skostnieć, jeśli chcemy_. Nie musimy przestawać wprowadzać zmian w protokole, ale musimy dojść do miejsca, w którym propozycja wartości Ethereum nie zależy ściśle od żadnych funkcji, które nie są już w protokole. To obejmuje następujące: * Pełna odporność na kwanty. Powinniśmy unikać pułapki mówiącej "odłóżmy odporność na kwanty do ostatniej możliwej chwili w imię wyciskania większej efektywności przez jeszcze dłuższy czas". Indywidualni użytkownicy mają to prawo, ale protokół nie powinien. Możliwość powiedzenia "protokół Ethereum, w obecnej formie, jest kryptograficznie bezpieczny przez sto lat" to coś, do czego powinniśmy dążyć jak najszybciej i na co powinniśmy nalegać jako na powód do dumy. * Architektura, która może rozszerzać się do wystarczającej skalowalności. Protokół musi mieć właściwości, które pozwalają mu rozszerzać się do wielu tysięcy TPS w czasie, a szczególnie walidację ZK-EVM i próbkowanie danych przez PeerDAS. Idealnie, dochodzimy do punktu, w którym dalsza skalowalność odbywa się poprzez zmiany "tylko parametryczne" - a idealnie _te_ zmiany nie są forkiem w stylu BPO, ale są dokonywane z tym samym mechanizmem głosowania walidatorów, którego używamy do limitu gazu. * Architektura stanu, która może trwać dziesięciolecia. Oznacza to podjęcie decyzji i wdrożenie jakiejkolwiek formy częściowej bezstanowości i wygasania stanu, które pozwolą nam czuć się komfortowo, pozwalając Ethereum działać z tysiącami TPS przez dziesięciolecia, bez łamania synchronizacji lub wymagań dotyczących dysku twardego czy I/O. Oznacza to również zabezpieczenie typu drzewa i przechowywania, aby dobrze działały w tym długoterminowym środowisku. * Model konta, który jest uniwersalny (to jest "pełna abstrakcja konta": odejście od zapisanej ECDSA dla walidacji podpisów) * Harmonogram gazu, co do którego jesteśmy pewni, że jest wolny od luk DoS, zarówno dla wykonania, jak i dla ZK-provingu * Model ekonomiczny PoS, który, na podstawie wszystkiego, czego nauczyliśmy się przez ostatnie pięć lat dowodu stawki w Ethereum i pełne dziesięciolecie wcześniej, jesteśmy pewni, że może trwać i pozostawać zdecentralizowany przez dziesięciolecia, i wspiera użyteczność ETH jako bezzaufowego zabezpieczenia (np. w stabilnych monetach zabezpieczonych ETH z minimalnym zarządzaniem) * Model budowania bloków, co do którego jesteśmy pewni, że będzie opierał się na presji centralizacji i gwarantował odporność na cenzurę nawet w nieznanych przyszłych środowiskach Idealnie, wykonujemy ciężką pracę w ciągu najbliższych kilku lat, aby dojść do punktu, w którym w przyszłości prawie wszystkie innowacje mogą odbywać się poprzez optymalizację klientów i być odzwierciedlane w protokole poprzez zmiany parametrów. Każdego roku powinniśmy odhaczyć przynajmniej jeden z tych punktów, a idealnie wiele. Zrób właściwą rzecz raz, na podstawie wiedzy o tym, co naprawdę jest właściwe (a nie kompromisowych połowicznych rozwiązań), i maksymalizuj technologiczny i społeczny robustność Ethereum na dłuższą metę. Ethereum działa mocno. To jest gwei.

Witaj w 2026 roku! Milady wraca. Ethereum zrobiło wiele w 2025 roku: limity gazu wzrosły, liczba blobów wzrosła, jakość oprogramowania węzłów się poprawiła, zkEVM-y przeszły przez swoje kamienie milowe wydajności, a dzięki zkEVM-om i PeerDAS Ethereum zrobiło swój największy krok w kierunku bycia zasadniczo nowym i potężniejszym rodzajem blockchaina (więcej na ten temat później). Ale mamy wyzwanie: Ethereum musi zrobić więcej, aby spełnić swoje własne zadeklarowane cele. Nie chodzi o dążenie do "wygrania następnego meta", niezależnie od tego, czy są to tokenizowane dolary, czy polityczne memecoins, nie chodzi o przekonywanie ludzi do pomocy w zapełnieniu przestrzeni blokowej, aby ETH znów stało się ultradźwiękowe, ale o misję: Zbudować komputer światowy, który służy jako centralny element infrastruktury bardziej wolnego i otwartego internetu. Budujemy zdecentralizowane aplikacje. Aplikacje, które działają bez oszustw, cenzury czy ingerencji osób trzecich. Aplikacje, które przechodzą test odejścia: działają nawet jeśli pierwotni deweloperzy znikną. Aplikacje, w których jako użytkownik nawet nie zauważasz, jeśli Cloudflare przestaje działać - lub nawet jeśli cały Cloudflare zostanie zhakowany przez Koreę Północną. Aplikacje, których stabilność transcendentuje wzloty i upadki firm, ideologii i partii politycznych. I aplikacje, które chronią twoją prywatność. To wszystko - dla finansów, a także dla tożsamości, rządzenia i wszelkiej innej infrastruktury cywilizacyjnej, którą ludzie chcą zbudować. Te właściwości brzmią radykalnie, ale musimy pamiętać, że pokolenie temu każda portmonetka, urządzenie kuchenne, książka czy samochód spełniałyby każde z tych wymagań. Dziś, wszystko powyższe staje się domyślnie usługami subskrypcyjnymi, skazując cię na permanentną zależność od jakiegoś scentralizowanego władcy. Ethereum jest buntem przeciwko temu. Aby to osiągnąć, musi być (i) użyteczne, i użyteczne na dużą skalę, oraz (ii) rzeczywiście zdecentralizowane. To musi się wydarzyć zarówno na (a) warstwie blockchaina, w tym oprogramowaniu, którego używamy do uruchamiania i komunikacji z blockchainem, jak i (b) warstwie aplikacji. Wszystkie te elementy muszą być poprawione - już są poprawiane, ale muszą być poprawiane jeszcze bardziej. Na szczęście mamy potężne narzędzia po naszej stronie - ale musimy je zastosować, i zrobimy to. Życzę wszystkim ekscytującego 2026 roku. Milady.